Verhalen uit de praktijk

“In mijn werk staat respect voorop: ik behandel iedereen zoals ikzelf behandeld wil worden”

Van leidinggevende van een speelgoedwinkel tot senior penitentiair inrichtingswerker (PIW’er) bij de Dienst Justitiële Inrichtingen (DJI). Daniëlle maakte een interessante carrièremove. “Maar niet in één keer, hoor. In 2005 solliciteerde ik bij DJI, en sindsdien heb ik verschillende rollen bekleed én opleidingen gevolgd. Dat is het mooie van deze werkgever: je krijgt volop mogelijkheden om je te ontwikkelen en door te groeien. Ook kun je in zo’n grote organisatie alle kanten op. Ikzelf zit nu als PIW’er helemaal op mijn plek. Ik kan echt iets voor de gedetineerden betekenen.”

Daniëlle is penitentiair inrichtingswerker in de penitentiaire inrichting Nieuwegein
Beeld: ©DJI

Zonder oordeel

“Voor mij is het heel belangrijk om met mensen te werken en ze verder te helpen. Dat was de reden dat ik hier solliciteerde. Binnen DJI staat voorop dat we gedetineerden met respect en zonder oordeel bejegenen. Op mijn afdeling is dat misschien nóg belangrijker dan op een andere. Ik werk in het huis van bewaring in Nieuwegein. Hier verblijven gedetineerden die in voorarrest zitten, dus die in afwachting zijn van hun proces. Of ze nu zijn opgepakt voor diefstal, moord, drugs, wapenbezit of een zedendelict, hun schuld is nog niet bewezen. Dus wie ben ik om te oordelen? Ik behandel iedereen zoals ik zelf ook behandeld zou willen worden.”

Mentor

Daniëlle werkt met een zeer diverse groep gedetineerden. “Het zijn allemaal mannen, maar ze verschillen in leeftijd, achtergrond en cultuur. Ik ben hun aanspreekpunt. Hebben ze vragen, bijvoorbeeld over hun DigiD of omdat ze thuis nog iets moeten regelen? Dan kunnen ze altijd bij mij terecht. Daarnaast heeft elke gedetineerde zijn eigen mentor. Zo ben ik mentor van zes mannen, en als senior PIW’er stuur ik ook de andere mentoren aan. Gedetineerden die goed gedrag vertonen, kunnen extra privileges – het zogenoemde plusprogramma – krijgen als ze eenmaal zijn veroordeeld. Zoals deelname aan het avondprogramma. Als mentor coach en stimuleer ik hen om goed gedrag te vertonen. Op basis van mijn gesprekken met de gedetineerden stel ik gespreksverslagen op. Deze verslagen worden besproken in het multidisciplinair overleg, dat elke zes weken plaatsvindt om te beoordelen of een gedetineerde naar het plusprogramma kan promoveren.

Geen dag is hetzelfde

Werk je als PIW’er, dan is geen dag hetzelfde. “Nadat we de mannen ’s morgens hebben gewekt en ze hebben ontbeten, gaat de ene helft naar de arbeidszaal. De andere helft blijft op de afdeling en volgt daar het dagprogramma. Dat bestaat elke dag uit een uur luchten en wekelijks een fitness- en buitensportmoment. Voor het recreatiemoment kunnen ze kiezen uit koken, hun cel schoonmaken, poolen en tafeltennissen op de afdeling. Zo maken ze ook graag een praatje met de PIW'ers tijdens hun recreatie. Ik weet van tevoren nooit hoe de dag verloopt. Het kan zomaar zijn dat ik mijn dienst begin met een alarm en niet weet wat ik achter een celdeur aantref. Misschien is iemand wel in de war of vertoont hij agressief gedrag. Dan is het aan mij om hem rustig te krijgen. Een andere dag kan de sfeer dan weer heel gemoedelijk zijn en heb ik tijdens zo’n potje poolen echt een goed gesprek of lol met een gedetineerde.”

Ervaringen en gevoelens delen

“Veel van de jongens hier hebben psychiatrische problemen, vaak meerdere tegelijk. Of ze zijn verslaafd aan drugs. Ik maak daardoor soms heftige situaties mee, bijvoorbeeld een escalatie doordat iemand zijn medicatie niet heeft genomen. Gelukkig is er dan altijd een nabespreking, de nazorg vanuit DJI is echt heel goed. Als collega’s delen we onze ervaringen en gevoelens. En ik kan altijd terecht bij mijn partner, zij werkt ook bij DJI. Sterker nog: ik heb haar hier in Nieuwegein leren kennen. Het helpt enorm dat we allebei in dezelfde wereld werken; zij begrijpt waar ik soms mee zit, we kunnen onze verhalen aan elkaar kwijt.”

“De ontwikkelingsmogelijkheden zijn goed geregeld”

Daniëlle vertelt dat ze al verschillende cursussen en trainingen heeft gevolgd. “De ontwikkelingsmogelijkheden zijn goed geregeld. Zo heb ik tijdens werktijd en op kosten van de inrichting mijn mbo 4-diploma gehaald, die ik nodig had om senior PIW’er te worden. En ik heb pas nog de opleiding tot inrichtingsonderhandelaar afgerond. In die rol draai je bereikbaarheidsdiensten en word je opgeroepen als er calamiteiten zijn. Als inrichtingsonderhandelaar ben ik dan de eerste die in gesprek gaat met gedetineerden. Dit zijn niet alleen mensen van mijn eigen afdeling maar van de hele Penitentiaire Inrichting Nieuwegein en locatie Zeist. De opleiding – met behulp van acteurs en figuranten en soms heftige casussen – was pittig, indrukwekkend en super leerzaam. Ik vind het echt een eer dat ik naast mijn mooie baan als PIW’er ook als inrichtingsonderhandelaar aan het werk mag.”

Vacature!

Bekijk hier de vacature voor PIW ‘er in de penitentiaire inrichting in Nieuwegein en wie weet word jij de nieuwe collega van Daniëlle. Meer informatie over de functie vind je op de pagina 'PIW'er'.