Hoe wordt de ramadan beleefd in de gevangenis?

Deze hoofdrubriek bevat 6 rubrieken:

De afgelopen maand was ramadan. Een vastenmaand, die in het teken staat van barmhartigheid en vergiffenis. Een maand die de meeste moslims beleven door veel samen te zijn met familie en anderen uit hun gemeenschap. Dat is lastig als je in de gevangenis zit, waar je meer bent aangewezen op jezelf. Hoe beleven islamitische gedetineerden de vastenmaand in de gevangenis?

Behoefte aan spirituele ondersteuning
Veel moslims streven er in deze periode naar om te reflecteren, zichzelf te verlossen van hun fouten en zich te verbeteren. Dit wordt met verschillende spirituele handelingen nagestreefd. In de inrichting proberen we de gedetineerden zo goed mogelijk te ondersteunen in deze periode. Wat gedetineerden vooral missen is het gevoel van gezamenlijkheid. Dit zoeken zij op bij de wekelijkse vrijdag-samenkomsten in het stiltecentrum van de inrichting. Ik merk dat de behoefte aan professionele ondersteuning op het spirituele vlak groot is. Tijdens de groepsgesprekken en de individuele gesprekken die ik voer, komen veel vragen los. Van praktische vragen rondom de uitvoering van de ramadan, tot diepe zingevingsvragen.

Geduld
In deze maand leg ik vooral de nadruk op onderwerpen als zelfreflectie en het creëren van kansen. Afgelopen week sprak ik met een gedetineerde die mij vertelde dat hij door het vasten geduldiger is geworden, en heeft geleerd om meer acceptatie te voelen. “Als ik geduldig ben en mijn straf accepteer, dan komt vanzelf de dag dat ik mijn straf heb uitgezeten en mijn leven een nieuwe kans kan krijgen.”
Ik vind het mooi om te zien hoe hij zijn ervaring met het vasten kan doortrekken naar zijn detentie. Zo lang je je energie stopt in het verzetten tegen je straf, is er weinig ruimte tot het ontwikkelen van toekomstperspectief.

Bewustwording
Een hoop gedetineerden zijn voor het eerst tijdens de ramadan afgezonderd van hun familie en omgeving. Ze zijn daardoor bewust bezig met wat ze op deze plek heeft gebracht. Ik krijg veel vragen over vergeving. En wat de gevolgen zijn van hun delict op religieus gebied. Door de beperkte gemeenschappelijke beleving, krijgt de ramadan een meer individuele vorm. Ik vraag gedetineerden na te denken over de vraag: Wat heb je voorbereid voor de dag van morgen? Geen ziel is hopeloos, ongeacht de fouten die je hebt gemaakt. Mijn motto is dan ook: ‘Zo lang je leeft zijn er kansen, doe er wat mee!’

De ramadan eindigt vandaag. Volgens de traditie wordt dit afgesloten met Ied al Fitr, ‘het Suikerfeest’. Ook hier in de inrichting eten we vanavond gezamenlijk. Zo kunnen we deze periode met elkaar afsluiten.

Meer weten over geestelijke verzorging in detentie? Zie ons filmpje.

Auteur: Tolga, islamitisch geestelijk verzorger